Bayilerimize en sık gelen soru bu: "Pülverizatörüm 8 yaşında, marka farklı, GPS takılır mı?" Kısa cevap: evet, neredeyse hepsine takılır. Uzun cevap bu yazı.
Önce şunu netleştirelim: GPS ne yapacak?
"GPS takmak" üç farklı şey olabilir ve fiyatları da, kurulumları da farklıdır:
- Rehberlik (navigasyon): Ekranda A–B hattı ve ışık çubuğu. Sürücü paralel geçişleri gözle değil ekrandan takip eder; bindirme azalır, gece çalışma mümkün olur. Valf sistemine dokunulmaz. Bu iş için Nova 2N yeterlidir.
- Rehberlik + otomatik bölüm kontrolü: Bilgisayar tarla haritasını tutar; bom bölümleri daha önce ilaçlanmış alana ya da tarla sınırı dışına girince kendiliğinden kapanır. Bunun için pülverizatörde elektrikli valf kiti gerekir. Nova 200 ya da Nova 2N Field 500 gibi kitler bu sınıftadır.
- Otomatik dümenleme: Direksiyonu sistem çevirir. Bu, traktör tarafında yapılan ayrı bir yatırımdır; bu yazının konusu değil.
Çiftçilerin yüzde 80'i ikinci seçeneği istiyor, çünkü ilaç tasarrufu orada. Aşağıda onu anlatıyoruz.
Hangi pülverizatörlere takılır?
Kural basit: standart bir valf bloğu olan her makine dönüştürülebilir. Marka, yaş ve bom genişliği fark etmez. Kontrol listesi:
- Bölüm valfleri: Bomda 2, 5 veya 7 bölüm için ayrı hatlar var mı? Yoksa kitle birlikte bölüm valfleri (5W veya 7W section valve) takılır.
- Ana valf ve basınç ayarı: Elle çevrilen bir basınç regülatörü varsa, yerine oransal (motorlu) valf gelir. Bilgisayar dozu bununla sabitler.
- Debimetre: Litre/hektar ölçümü için gerekir. Kitte Wolf debimetre standart olarak vardır.
- Kabinde 12 V güç: Her traktörde var.
- Hız bilgisi: GPS'ten gelir; ayrıca tekerlek sensörü şart değil.
Bunların hepsi 20 BAR 5W Wolf Debimetreli Elektro Valf Kiti içinde gelir. Bayi, mevcut valf bloğunuzu söker, kiti aynı flanşlara takar. Bu yüzden "eski pülverizatöre olmaz" diye bir durum pratikte yaşanmıyor.
Kabin tarafı: kablolu mu, kablosuz mu?
Klasik kurulumda bilgisayar ile valfler arasında 4,5 metrelik bir valf kablosu çekilir. Bu kablo kabin kapısından geçer; traktör değiştirirken sökülür takılır.
2026 kataloğuyla gelen AIR ECU bunu değiştirdi: ECU pülverizatörde valflerin yanına monte edilir, valf demeti ona takılır, kabinle bağlantı kablosuzdur. Pülverizatörü iki traktör arasında değiştiren ya da kiralık traktörle çalışan işletmeler için fark büyüktür; kabinde sadece bilgisayar ve küçük anahtar kutusu kalır. Nova 2N Field 500 ve Field 700 kitleri bu mimariyle gelir.
Anten seçimi: RTK şart mı?
Değil. Bölüm kontrolü için gereken hassasiyet bom bölüm genişliğine bağlıdır. 24 metrelik bomda bir bölüm yaklaşık 5 metredir; 30–60 cm hassasiyet veren Cross 200 anteni bu iş için fazlasıyla yeterlidir ve abonelik gerektirmez.
RTK (Cross 300) şu durumlarda anlamlıdır: dar sıralı bahçe ve bağ, şerit ilaçlama, ileride otomatik dümenlemeye geçiş planı ya da ağaç altında sinyal kaybı yaşanan araziler. Cross 300'ün dahili IMU'su eğimde ve gölgede konumu tutar.
Antenin ne kadar doğru ölçtüğünü merak ediyorsanız GPS Hız Testi aracıyla telefonunuzun GPS'ini tarlada deneyebilirsiniz; tarım antenleri bundan belirgin biçimde kararlıdır.
Kurulum günü nasıl geçer?
Bayilerimizin standart akışı:
- Sabah: Eski valf bloğu sökülür, elektro valf kiti ve debimetre takılır. Hortum bağlantıları ve manometre bağlanır. Yaklaşık 2 saat.
- Öğlen: Bilgisayar kabine, anten kabin tavanına monte edilir. AIR ECU varsa pülverizatöre vidalanır. 1 saat.
- Öğleden sonra: Kalibrasyon: bom genişliği, bölüm sayısı, nozul aralığı ve debimetre katsayısı girilir. Su ile deneme sürüşü yapılır, bölümlerin haritada doğru kapandığı kontrol edilir. 1–2 saat.
- Operatör eğitimi: A–B hattı çizme, tarla sınırı kaydetme, duraklama noktası ve iş kayıtları. 1 saat.
Ertesi sabah makine ilaçlamaya hazırdır. Kalibrasyon için nozul debisini önceden bilmek işi hızlandırır; Nozul Hesaplayıcı ile hedef doz ve hıza göre doğru nozulu seçebilirsiniz.
Maliyet nasıl şekillenir?
Kit fiyatı üç kalemden oluşur: bilgisayar ve anten, elektro valf kiti (bölüm sayısına göre) ve kablolar. Türkiye'de Nova 100 ve Nova 200 kitlerinin liste fiyatları Mağaza sayfasında, Ziraat kartına taksitle yer alır. Yatırımın geri dönüşü ilaç tasarrufundan gelir; ne kadar tasarruf edeceğinizi bir sonraki yazımızda, bindirme kaybı hesabıyla rakama döküyoruz.
Sık yapılan üç hata
- Anteni kabinin arkasına takmak. Anten kabin tavanının ortasında, bom ekseniyle aynı hizada olmalı; aksi halde bölümler geç kapanır.
- Nozul aralığını yanlış girmek. 50 cm yerine 25 cm girilirse doz iki katına çıkar. Kalibrasyon ekranını mutlaka bayi ile birlikte doldurun.
- Debimetreyi filtresiz takmak. Kitteki hat filtresi debimetrenin önündedir; atlanırsa ilk sezonda ölçüm bozulur.
Makinenizin markasını ve bom genişliğini iletişim formuna yazın; bayimiz uygun kiti ve kurulum tarihini bildirir.
